Kijk eens goed naar de foto bij deze blog. Daar sta ik dan. Comfortabel achter een stevig rotsblok, op veilige afstand van het ravijn en de elementen. Je zou bijna denken: niks mis mee, lekker beschermd! Maar eerlijk is eerlijk… als ik de hele dag achter dit rotsblok blijf zitten, zie ik de helft van het prachtige landschap niet en kom ik bovendien geen meter vooruit.
In onze loopbaan en ons dagelijks werk doen we vaak precies hetzelfde. We bouwen een muurtje om ons heen. Uit zelfbescherming. Omdat we niet afgewezen willen worden, angst hebben om te falen, of omdat we confrontaties met collega’s liever uit de weg gaan.
Maar hoe veilig voelt die muur na een tijdje écht?
De illusie van de muur
In de psychologie, en specifiek binnen Acceptance and Commitment Therapy (ACT), noemen we dit verschijnsel vermijding. Je verschuilen achter een rotsblok geeft op de korte termijn een heerlijk rustgevend gevoel. Je bevindt je in jouw comfortzone. Niemand kan je raken, niemand kan kritiek op je hebben, en de kans dat je een fout maakt is minimaal.
Maar er zit een schaduwzijde aan die schijnveiligheid. Het rotsblok dat je beschermt tegen ongemak, vervelende emoties en onzekerheid, vormt tegelijkertijd een barrière tussen jou en jouw groei.
Wanneer je de veiligheid vooropstelt:
- Houd je je talenten verborgen: Je spreekt je niet uit in vergaderingen, terwijl je het beste idee van het team hebt.
- Neem je geen gezonde risico’s: Die interessante vacature of dat uitdagende project laat je aan je voorbijgaan.
- Mis je echte verbinding: Door jezelf niet te laten zien, blijft het contact met je collega’s en leidinggevenden oppervlakkig.
- Raak je mentaal uitgeput: Het continue in stand houden van je verdedigingslinie kost stiekem immens veel energie.
Kortom: het rotsblok houdt de buitenwereld niet alleen tegen, maar sluit jou ook op. En dat brengt je als professional uiteindelijk geen stap verder.
Wat ACT ons leert: ruimte maken in plaats van weglopen
Binnen ACT draait het niet om het uitschakelen van je angst of onzekerheid. Angst is immers een menselijke en logische reactie, zodra we buiten onze comfortzone stappen. Het doel is psychologische flexibiliteit.
In plaats van weer een steen op je rotsblok te zetten zodra het spannend wordt, leer je met ACT om te gaan met het ongemak. ACT reikt je hiervoor waardevolle inzichten aan:
1. Acceptatie: Nodig het ongemak uit
Acceptatie betekent niet dat je lijdzaam toeziet wat er gebeurt, maar dat je stopt met vechten tegen je eigen emoties en spanning. Spanning voor een presentatie of een moeilijk gesprek hoort erbij. In plaats van erachter te schuilen, mag die spanning er gewoon zijn.
2. Defusie: Neem afstand van je gedachten
Jouw brein is een meester in het verzinnen van rampscenario’s: “Als ik mijn mening geef, vinden ze me vast ondeskundig” of “Ik kan dit vast niet”. Met ACT leer je dat gedachten slechts gedachten zijn en geen feiten. Je hoeft er niet naar te handelen.
3. Waarden als kompas: Wat vind jij echt belangrijk?
Wat ligt er náást of áchter die rots? Waar wil jij naartoe in je werk? Als jij passie voelt voor innovatie, regie over je loopbaan of inspirerend leiderschap, dan is dat jouw kompas.
4. Toegewijde actie: Stap achter het rotsblok vandaan
Wanneer je helder hebt wat jouw waarden zijn, maak je keuzes op basis van wat belangrijk voor je is en níét op basis van angst. Je stapt achter het rotsblok vandaan en neemt concrete stappen, hoe klein ook.
Raken en geraakt durven worden
Echte professionele én persoonlijke groei ontstaat op het snijvlak van kwetsbaarheid en moed. Zoals we bij Passion4work vaak zeggen: je moet durven raken én geraakt durven worden.
Dat vraagt om het afbreken van het blok. Niet in één grote klap met een loopgraafschop, maar stapje voor stapje. Door jezelf toe te staan om fouten te maken, door eerlijk aan te geven waar je grenzen liggen, en door vol overtuiging te kiezen voor de stappen die écht bij jou passen.
Durf jij de stap achter jouw rotsblok vandaan te zetten?
Kijk eens naar jouw huidige werksituatie: Welke muur heb jij om jezelf heen gebouwd? En wat kost die schijnveiligheid jou op dit moment?
Bij Passion4work helpen we professionals en teams met behulp van onder andere ACT om patronen te doorbreken, het roer weer in eigen hand te nemen en met hernieuwde energie te werken vanuit hun eigen waarden.
Ben je klaar om de regie over je loopbaan te heroveren en de ruimte op te zoeken? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek in Halsteren, Vlissingen of online.